سوآپ (SWAP) نفت چیست؟


چرا چهارشنبه شب، سواپ بیشتری از من دریافت شد؟

سواپ (Swap) تفاوت میان نرخ‌های بهره است و معمولاً واژه‌ای است که در بازار ارز بیشتر به کار می‌رود. البته کارگزاری‌هایی که امکان معامله CFD هم دارند از نرخ‌های سواپ استفاده می‌کنند. اگر عمر معاملات شما زیر یک روز باشد و معاملات را قبل از پایان روز ببندید، نیازی به دانستن نرخ سواپ نخواهید داشت. با این حال اگر عمر معاملات شما بیش از یک روز است و معمولاً معاملات را تا چند روز باز نگه می‌دارید، نرخ سواپ برای شما اهمیت خواهد داشت. نرخ سواپ می‌تواند سود و یا زیان جانبی را به معاملات شما تحمیل کند.
ازآنجایی‌که معامله در بازار ارز شامل خریدوفروش هم‌زمان ارز دو کشور است، تفاوت نرخ بهره میان دو کشور نشانگر نرخ سواپ خواهد بود. اگر معامله شما تا فردا باز بماند، بسته به اینکه نرخ سواپ معامله منفی یا مثبت است، سود یا زیان نهایی معامله تغییر خواهد کرد. معمولاً به نرخ سواپ (Swap) هزینه گذار قرارداد شبانه برای معاملات باز هم گفته می‌شود. توضیحات بیشتر را در خصوص آشنایی با سواپ (Swap) یا نرخ بهره شبانه در این مقاله مطالعه فرمایید.
همچنین می توانید جهت آشنایی با سواپ اینجا کلیک کنید و ویدئوی آموزشی ما را در خصوص سواپ یا بهره شبانه مشاهده نمایید.

چرا سواپ یا بهره شبانه چهارشنبه شب، بیشتر است؟

اگر در چهارشنبه شب، پوزیشن یا معامله بازی داشته باشید، نرخ سواپ را باید سه برابر حساب کنید، چون تسویه معاملات اسپات فارکس سه روزه است و تسویه معاملاتی که چهارشنبه شب باز بوده است به روزهای شنبه و یکشنبه می رسد که بازار تعطیل است و پس از تعطیلی تسویه انجام می شود، بنابر این بهره شبانه یا سواپ این دو شب نیز در آن اعمال می‌شود. به همین دلیل در شبهای چهارشنبه نرخ سواپ را سه برابر حساب می‌کنند. در صورت باز بودن معامله در شب های بعد سواپ روزهای کاری بعد مثل پنجشنبه و جمعه به صورت عادی هر شب محاسبه و کسر می گردد و فقط چهارشنبه شبها سواپ سه برابر است.

در رمزارزها یا کریپتوکارنسی ها ممکن است این محاسبه در جمعه شب انجام شود و در صورت انتقال پوزیشن از روز جمعه به روز دوشنبه، میزان سواپ سه برابر افزایش می یابد.

سوآپ گاز چیست؟

سوآپ گاز چیست؟

به گزارش سرویس پلاس برخط نیوز به نقل از رکنا - معنی لغوی سوآپ این است که دولت یا بخش خصوصی، نفت یا گاز را در یک مرز کشور از همسایگان دریافت می کنند و در مرز دیگر به افراد مورد نظر آنان تحویل می دهند. مهم ترین مزیت سوآپ را می توان اثبات امنیت و توانایی کشور در انتقال انرژی دو کشور مختلف دانست. سوآپ با ترانزیت و انتقال گاز با خط لوله تفاوت دارد. در 100 روز نخست دولت سیزدهم قرارداد سوآپ گاز ترکمنستان به جمهوری آذربایجان از خاک ایران به امضا رسید. در ادامه درباره سوآپ گازی کامل بدانید.

نرسی قربان می گوید: قرارداد سه جانبه سوآپ گاز ترکمنستان اتفاق خوبی بود و امکان افزایش نیز دارد؛ شاید ایران بتواند بازارهایی را نیز به واسطه خط لوله و ال ان جی در آینده به بازارهای صادراتی گاز خود اضافه کند اما برای تبدیل ایران به هاب گاز منطقه دیگر دیر شده است.

در ادامه گفت وگوی روزنامه ایران با کارشناس انرژی در ۱۴ آذر می خوانیم: در ۱۰۰ روز نخست دولت سیزدهم قرارداد سوآپ گاز ترکمنستان به جمهوری آذربایجان از خاک ایران به امضا رسید که این قرارداد از ماه آینده اجرایی می شود. با این قرارداد، ۱.۵ تا ۲ میلیارد مترمکعب درسال گاز ترکمنستان از خاک ایران به جمهوری آذربایجان منتقل می شود. ایران حق انتقال را از همان گاز (حدود ۳۰ درصد از گاز تحویلی) برداشت می کند.

گاز ترکمنستان در پنج استان شمالی کشور مصرف می شود و به ازای آن گاز ایران از خطوط سراسری به جمهوری آذربایجان منتقل می شود. درخصوص این قرارداد، نرسی قربان، کارشناس ارشد انرژی می گوید: «حدود ۲۵ سال است که این موضوع سوآپ گاز ترکمنستان به جمهوری آذربایجان از خاک ایران مطرح است. اما به دلایلی به مرحله اجرا نرسید. دولت سیزدهم موفق به امضای آن شده است؛ قراردادی که نه تنها ضرر ندارد؛ بلکه مثبت ارزیابی می شود و امکان افزایش حجم آن نیز وجود دارد.» گفت وگو با قربان در خصوص این قرارداد و آینده ایران در بازار جهانی گاز را در ادامه بخوانید.

مسأله سوآپ گاز از خاک ایران چقدر اهمیت دارد؟

این موضوع سوآپ گاز از خاک ایران و تبدیل آن به عنوان هاب گاز در منطقه مسأله جدیدی نیست. ربع قرن است که درباره آن صحبت می شود و برنامه ایران این بوده که به عنوان یکی از بزرگترین دارندگان ذخایر گاز جهان واردکننده و صادرکننده گاز باشد و از سیستم های انتقالی خود استفاده بهینه کند. اما به دلایل متعددی این اتفاق نیفتاد. حالا با این قرارداد سوآپ گاز ترکمنستان به آذربایجان، تعاملات گازی ایران با همسایگان بیشتر شده و حتی ایران می تواند از ترکمنستان گاز تحویل بگیرد و در جنوب از مسیر خلیج فارس، یا در غرب به ترکیه و عراق، در شمال به ارمنستان و در شرق به پاکستان و حتی هند تحویل دهد.

چرا در گذشته این قرارداد امضا نشد؟

اطلاع دقیقی ندارم اما شاید موضوع قیمت ها، تحریم و مسائلی از این دست اجازه نداده بود. چند سالی بود که ایران و ترکمنستان سر مسأله گاز توافق نداشتند. ترکمنستان به ایران گاز صادر می کرد و در چند سال قیمت گاز ارسالی بالا رفت و در نهایت گاز قطع شد. اما الان با مذاکراتی که انجام شده، ظاهراً بخشی از مشکلات حل شده است.

به نظرتان ایران با امضای این قرارداد به ترکمنستان وابسته شده است؟

این مسأله به بهبود روابط ایران با کشورهای مرتبط با این قرارداد یعنی ترکمنستان و جمهوری آذربایجان کمک می کند. این کشورها را به ایران متکی می کند و اگرچه شاید مسأله دو سویه باشد اما این دو کشور بیشتر به ایران متکی می شوند، تا ایران به آنها.

اگر این قرارداد درست اجرایی شود امتیاز استراتژیک برای ایران محسوب می شود. ترکیه که واردکننده گاز است، سعی می کند خودش را هاب گاز منطقه کند.

از جزئیات قرارداد سه جانبه سوآپ گاز ترکمنستان به جمهوری آذربایجان از خاک ایران اطلاع ندارم اما در مجموع این قرارداد نه تنها ضرری برای ایران ندارد بلکه خیلی هم خوب است.

آیا امکان افزایش حجم قرارداد وجود دارد؟

بله، تازه این جریان گازی آغاز شده و حتی تصور می کنم که می تواند به رقم ۲۰ الی ۲۵ میلیون مترمکعب در روز نیز برسد و از ۵ میلیون متر مکعب فعلی فراتر رود. ایران می تواند از شبکه گسترده خطوط انتقال خود تا آنجا که امکان و ظرفیت انتقال پایدار وجود دارد، در این مسیر بهره ببرد.

برای صادرات گاز چطور؟ آیا امکان افزایش صادرات گاز وجود دارد؟

در حال حاضر ایران به عراق و ترکیه، ارمنستان و نخجوان گاز ارسال می کند اما برای اینکه ایران بتواند صادرات گاز را افزایش دهد باید ابتدا مصرف داخلی را بهینه کند. تقاضا برای گاز در کشور ما زیاد است و با اینکه تولید کننده سوم گاز در جهان هستیم اما در فصول سرد کمبود گاز داریم. فعلاً صادرات گاز به کشورهایی مانند پاکستان و هند هم منتفی است.

در حال حاضر کاری که ایران می تواند انجام دهد حدود ۱۰ درصد افزایش صادرات گاز به ترکیه و عراق و دیگر کشورهایی است که با آنها قرارداد دارد. ضمن آنکه باید روابط بین المللی و تعاملات جهانی را نیز برای گسترش بازار گاز صادراتی بهبود بخشید.

پیشنهاد شما برای افزایش حضور ایران در بازار گاز اروپا چیست؟

بازار گاز اروپا به غیر از مناطق جنوبی اروپا، بازاری است که رقابتی است و چندان جایی برای تحرکات ایران ندارد. روسیه بر این بازار تسلط دارد. ضمن آنکه همان طور که اشاره کردم، ایران در ابتدا باید مصرف داخلی را بهینه کند و دوم تولید را افزایش دهد تا بتواند حضور فعال تری داشته باشد.

امریکا با یک چهارم ذخایر گازی ایران حدود ۳ برابر ایران گاز تولید می کند.

ایران با سرمایه گذاری در میادین گازی خود حداقل می تواند ۲ برابر میزان فعلی یعنی حدود ۵/۱ میلیارد متر مکعب در روز ظرفیت تولید گاز داشته باشد. البته این نیازمند جذب سرمایه خارجی است. دولت ها معمولاً در پروژه هایی که برای آن سرمایه گذار وجود دارد، ورود نمی کنند و تولید گاز نیز یکی از این بخش هاست. باید شرکت های بزرگ در این بخش سرمایه گذاری کنند و در کنار افزایش تولید باید برای انتقال آن و همینطور محل مصرف این گاز که قرار است صادر شود یا خیر، تعیین تکلیف شود.

اما توجه به یک مسأله مهم است. ایران با حدود ۳۲ هزار میلیارد مترمکعب ذخایر گاز طبیعی اگر تولید را دو برابر نیز کند، بازهم برای ۶۴ سال دیگر گاز خواهد داشت. ولی آیا کسی می داند که ۶۴ سال دیگر سرنوشت گاز چه خواهد بود؟ آیا سوخت دیگری جایگزین و ارزش آن کم نشده است؟ ایران باید چه برنامه ای برای گاز و بویژه مسأله سوآپ گاز داشته باشد؟

بهترین راه برای ایران این است که گاز بخرد و بفروشد. اما این اقدام باید برای ایران از نظر اقتصادی منطقی و توجیه پذیر باشد. همینطور سیستم انتقال و خطوط موجود توان این جابه جایی گاز را داشته باشد. همان طور که اشاره کردم، امکان ظرفیت سوآپ گاز ترکمنستان وجود دارد.

اما به صورت کلی، برای گاز تولیدی در داخل کشور باید ابتدا، مصرف گاز داخلی بهینه شود. در کنار تأمین نیاز داخل، موضوع تزریق گاز به چاه های نفتی اهمیت دارد که باید برای تولید صیانتی رعایت شود.

توسعه میادین گازی موضوع دیگری است که باید در اولویت قرار بگیرد. پس از این موارد ایران باید گاز صنایع را به صورت پایدار تأمین کند و با توجه به این مزیت دسترسی به سوخت پاک، حتی صنایعی را که توجیه فنی و اقتصادی و زیست محیطی دارند، توسعه دهد. پس از این موارد باید به سراغ افزایش صادرات گاز رفت که این مسأله نیز نیازمند سرمایه گذاری خارجی است.

به نظر شما هنوز فرصتی برای تبدیل ایران به هاب گاز منطقه وجود دارد؟

خیر، به نظر می رسد که دیگر این فرصت از دست رفته است. اما هنوز فرصت برای تبدیل ایران به هاب برق منطقه وجود دارد و باید با اصلاح مصرف انرژی در کشور و بازسازی شبکه برق و رایزنی و عقد قرارداد با همسایگان در این زمینه ورود کرد. این موضوع نیز نیازمند جذب سرمایه بویژه سرمایه خارجی است.

قرارداد سه جانبه سوآپ گاز ترکمنستان اتفاق خوبی بود و امکان افزایش نیز دارد؛ شاید ایران بتواند بازارهایی را نیز به واسطه خط لوله و ال ان جی در آینده به بازارهای صادراتی گاز خود اضافه کند اما برای تبدیل ایران به هاب گاز منطقه دیگر دیر شده است.

علی رغم تضعیف دیپلماسی انرژی در سال های گذشته، قرارداد سه جانبه ایران، ترکمنستان و آذربایجان را می توان گام محکمی در راستای تبدیل شدن به هاب انرژی منطقه دانست.

به گزارش خبرنگار مهر شب گذشته خبر انعقاد قراردادی به منظور سوآپ گاز به ظرفیت ۱.۵ تا ۲ میلیارد متر مکعب از ترکمنستان به آذربایجان از طریق ایران منتشر شد. این قرارداد مهم در حالی منتشر شد که مدت ها بود واردات گاز از ترکمنستان به دلیل اختلافات مالی و ارتباط با آذربایجان به دلیل اختلافات سیاسی کم رنگ شده بود.

در همین راستا شب گذشته جواد اوجی، وزیر نفت گفت: از دی ماه ۱۳۹۵ تعاملات گازی ایران با ترکمنستان قطع شده بود ولی با انعقاد این قرارداد گام رو به جلویی در مناسبات انرژی دو کشور برداشته شد».

اوجی درباره تأثیر انعقاد این قرارداد در پایداری شبکه گاز ایران عنوان کرد: «این قرارداد به تأمین سوخت زمستانی استان های خراسان رضوی، شمالی و جنوبی، گلستان و سمنان کمک می کند».

سوآپ چیست؟

معنی لغوی سوآپ این است که دولت یا بخش خصوصی، نفت یا گاز را در یک مرز کشور از همسایگان دریافت می کنند و در مرز دیگر به افراد مورد نظر آنان تحویل می دهند. توجه شود که سوآپ با ترانزیت و انتقال گاز با خط لوله تفاوت دارد.

چرا این قرارداد مهم است؟

مهم ترین جنبه اهمیت این قرارداد، صرف احیای رابطه با کشور ترکمنستان است. رابطه گازی ایران و ترکمنستان از سال ۷۵ با انعقاد یک قرارداد ۲۵ ساله شروع شد. واردات گاز از ترکمنستان به دلیل قیمت پایین گاز آن کشور نسبت به سایر کشورها به شدت به نفع ایران بود.

البته حدود سال ۸۶ ترکمنستان به ناگهان سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ خواستار افزایش چندین برابری قیمت شد که با مخالفت مسئولین ایرانی این خواسته تعدیل شد. با این وجود تا سال ۹۲ رابطه ایران و ترکمنستان به شیوه حسنه ای پیش می رفت ولی در سال ۹۵ ترکمنستان صادرات گاز خود را به ایران به دلیل بدهی های انباشته شده قطع کرد. علت این امر هم تغییر شیوه تسویه حساب با طرف ترکمن از حالت تهاتر به نقدی بود. پس از قطعی گاز ترکمنستان، رابطه دو کشور در سایر زمینه های تجاری هم رو به تیرگی رفت.

مسئولین دولت گذشته که خود را مدعی دانش دیپلماسی می دانستند و در رأس آن ها بیژن زنگنه، وزیر نفت سابق به جای سیاست ترمیم رابطه با این کشور همسایه، راه تعمیق اختلافات را در پیش گرفت. وی در گفته های خود همواره به بی نیاز بودن به گاز ترکمنستان و امتیاز ندادن به این کشور تأکید می کرد. سیاستی که در سال های گذشته آثار زیان بار آن در عدم تأمین گاز خانگی و صنایع مناطق شمالی نمایان شد.

هرچند هنوز شیوه تسویه حساب ایران و ترکمنستان به طور دقیق مشخص نشده ولی وزیر نفت اعلام کرده که به زودی اولین قسط بدهی های ایران پرداخت خواهد شد. با وجود چنین شرایطی، احیای رابطه این دو کشور با انعقاد چنین قرارداد محکمی دستاورد بسیار بزرگی است و امید می رود در آینده تجارت با این کشور در سایر بخش ها هم گسترش یابد.

همچنین به طور کلی گسترش دیپلماسی گاز سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ و انعقاد قراردادهای واردات، سوآپ و ترانزیت گاز می تواند تضمین کننده منافع سیاسی و اقتصادی کشور در بلند مدت باشد. به طور خلاصه مهم ترین مزیت سوآپ را می توان اثبات امنیت و توانایی کشور در انتقال انرژی دو کشور مختلف دانست. این مزیت در ارتباط با رابطه کشورهای ایران و آذربایجان که در ماه های گذشته دچار اختلافات سیاسی شده بودند اهمیت بیشتری می یابد.

لازم به تأکید است گاز تحویلی ایران به آذربایجان در منطقه کوچک و استراتژیک نخجوان قرار دارد. رابطه گازی ایران و نخجوان از انعقاد قرارداد سوآپ ۲۰ ساله در سال ۲۰۰۴ شروع شد. قراردادی که طی آن ایران ملزم به تأمین گاز نخجوان و از طرفی آذربایجان ملزم به تأمین گاز منطقه آستارای ایران شد. با این وجود طی سال های اخیر کشور ترکیه با سرعت بخشیدن به خط لوله هشتاد کیلومتری ایغیدیر به نخجوان به فکر جایگزینی گاز خود با گاز ایران افتاده است. هرچند هنوز دقیقاً مشخص نیست که رابطه این خط لوله با قرارداد جدید ایران چگونه است ولی بدون شک قرارداد سوآپ می تواند جای پای ایران را در این منطقه محکم کند.

آخرین مزیت این قرارداد رفع مشکل کسری گاز و افت فشار در استان های شمالی ایران از طریق حق انتقال است که در سال های گذشته موجب قطعی گاز زودهنگام صنایع و ایجاد مشکل در مصارف خانگی شده است. در همین رابطه مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران اظهار کرد: این قرارداد علاوه بر اهمیت اقتصادی بر پایداری شبکه گازی در شمال و شمال شرق ایران کمک می کند.

باید دید آیا شیوه سوآپ به اینگونه است که گازی که در زمستان و در پیک بار تحویل گرفته می شود در زمان کاهش بار تحویل داده می شود یا حق انتقال ایران از این قرارداد درصد مشخصی دارد.

در پایان لازم به ذکر است در سال های اخیر هم قراردادهای کوتاه مدتی به منظور سوآپ گاز ترکمنستان و آذربایجان بسته شد، ولی برتری این قرارداد نسبت به گذشته اولاً بلندمدت بودن آن و ثانیاً بسته شدن آن در عالی ترین سطح میان کشورها است.

انواع قرارداد سوآپ

کلمه‌ی سواپ یک واژه‌ی انگلیسی است. در ترجمه‌ی واژه‌ی Swap معانی مختلفی مثل مبادله، تعویض و جانشینی آمده است. حالا اگر همین مفاهیم را بسط دهیم می‌توانیم بفهمیم که معنای قرارداد سوآپ در بازارهای مالی چیست. مثل تمام قراردادهای دیگر اینجا هم با دو طرف قرارداد سر و کار داریم. این دو طرف با انعقاد این قرارداد با هم توافق می‌کنند که جریان‌های نقدی آتی را با هم عوض کنند. مثلا شما به طرف مقابل‌تان تعهد می‌دهید که کالایی را به او تحویل بدهید و او هم متعهد می‌شود در ازای‌ آن کالایی را به شما تحویل بدهد؛ چیزی شبیه معامله پایاپای یا معاوضه.

البته تعاریف دیگری نیز برای قرارداد سواپ وجود دارد. مثلا بعضی‌ها معتقدند سوآپ یعنی کالایی را در یک نقطه تحویل بگیریم و معادل آن را در نقطه‌ای دیگر تحویل بدهیم. این تعاریف همه سعی دارند سواپ را به زبان ساده توضیح دهند. اما فارغ از این جزئیات، اساس تمام این تعاریف شبیه هم است. آنچه موجب تغییر می‌شود، انواع قرارداد سواپ است که در ادامه به آن‌ها اشاره می‌کنیم.

اولین نمونه از این قرارداد بین شرکت IBM و بانک جهانی در سال ۱۹۸۱ امضا شد. پس می‌توان گفت این قرارداد تازه‌تر از سایر هم‌رده‌های خودش است. اما سابقه‌ی کم آن به معنای بی‌اهمیت بودنش نیست. اتفاقا این قرارداد در میان انواع ابزار مشتقه هم طرفداران بیشتری دارد و هم اهمیت زیادی دارد.

در قراردادهای معاوضه، یک‌ طرف مبالغی را برحسب یک متغیر تصادفی مانند نرخ بهره، نرخ ارز، بازدهی سهام و یا قیمت یک کالا پرداخت می‌کند. طرف دیگر قرارداد سوآپ نیز مبالغ را به صورت شناور یا ثابت، بر پایه یک متغیر تصادفی دیگر پرداخت می‌کند. به این پرداخت‌ها، پرداخت‌های متغیر یا شناور می‌گویند.

اجزای تشکیل‌دهنده سوآپ

  • دارایی پایه؛ موضوع قرارداد است و هدف از قراداد، انتقال ریسک اعتباری در معرض آن است. به ‌طور معمول، دارایی پایه یکی از اقلام زیر است:
  1. ورقه قرضه با ریسک اعتباری؛
  2. وام؛
  3. پرتفوی (سبد دارایی‌ها در بورس) مرجع متشکل از اوراق قرضه و وام‌ها؛
  4. شاخص مربوط به بخشی از بازار اوراق قرضه؛
  5. شاخص سهام.
  • فروشنده سوآپ، (Swap Seller)؛ طرف قراردادی که نرخ شناوری را دریافت و بازده کل را به طرف دیگر قرارداد پرداخت می ‌کند. به فروشنده سوآپ، خریدار حمایت نیز گفته می ‌شود.
  • خریدار سوآپ، (Swap Buyer)؛ طرف قراردادی که با پرداخت نرخ شناور و دریافت بازده کل موافقت می ‌کند، به خریدار سوآپ فروشنده حمایت یا سرمایه‌گذار نیز گفته می ­شود.
  • شخص مرجع یا تعهد مرجع؛ شخص مرجع همان صادرکننده ابزار بدهی است. این شخص می ‌تواند شرکت، دولت و یا صادرکننده وام باشد.
  • صرف سوآپ (Swap Premium)؛ پرداخت‌هایی که به‌ وسیله خریدار حمایت صورت می‌گیرد، “پایه صرف” نام دارد و پرداخت‌ های احتمالی که ممکن است فروشنده حمایت به پرداخت آنها مجبور شود به “پایه حمایت” موسوم است. خریدار و فروشنده در تاریخ معامله بر روی این صرف به توافق می ‌رسند و صرف تا پایان مدت قرارداد ثابت می ‌ماند.

انواع قراردادهای سواپ

قراردادهای سواپ نیز مانند ابزارهای بازار مشتقه بر این اساس که از چه دارایی پایه‌ای استفاده کنند، به انواع مختلفی تقسیم‌بندی می‌شوند.:

  • سواپ نرخ بهره: در این قرارداد دو طرف مبلغ بهره را بر اساس ارز یکسانی مبادله می‌کنند. در نتیجه در تاریخ‌های تسویه خالص ارزش معامله ردوبدل خواهد شد. در سواپ نرخ بهره دو طرف می‌توانند مبالغ را بر حسب بهره متغیر پرداخت کرده یا یکی بر حسب بهره متغیر و دیگری بر حسب بهره ثابت پرداخت کند. در صورتی که هر دو طرف بر اساس بهره ثابت پرداخت کنند، با توجه به یکسان بودن ارز، جریانات نقدی که مبادله خواهد شد، کاملا یکسان بوده و معامله معنا ندارد. در این قرارداد نیازی به پرداخت مبلغ اسمی مبادله در زمان عقد قرارداد وجود ندارد.
  • سواپ ارزی: در این معامله در زمان عقد قرارداد مبالغی بر حسب ارزهای مختلف بین طرفین ردوبدل می‌شود که این موضوع به پوشش ریسک در برابر نوسان ارزهای مختلف کمک می‌کند. همچنین از آن‌جا که مبالغ پرداختی در تاریخ‌های تسویه نیز بر حسب ارزهای مختلف است، مبادله خالص ارزش معامله معنا ندارد و دو طرف باید مبالغ توافق شده را برحسب ارز توافق شده بپردازند.
  1. یکی از رایج‌ترین و قدیمی‌ترین معاملات سواپ ارزی، معاملات ثابت به ثابت است که در آن یک طرف متعهد به پرداخت نرخ ثابتی بر اساس یک ارز و طرف دیگر متعهد به پرداخت نرخ ثابتی بر اساس ارز دیگری است.
  2. نوع دیگر معاملات، سواپ ثابت به شناور است. در این معامله یک طرف متعهد به پرداخت نرخ ثابتی بر اساس یک نوع ارز و طرف دیگر متعهد به پرداخت نرخ شناوری بر اساس ارز دیگری است.
  3. سواپ شناور به شناور نیز وجود دارد که در آن هر دو طرف متعهد به پرداخت نرخ شناوری از ارزهای مختلف هستند.
  • سواپ سهام: در این معاملات که ملاک پرداخت‌ها، بازده یا شاخص سهام است، علاوه بر بازده حاصل از سود نقدی، بازده سود سرمایه‌ای هم لحاظ می‌شود. سواپ سهام معمولا توسط مدیران سبد سرمایه‌گذاری استفاده می‌شود. مثلا در ازای دریافت مبلغ مشخصی متعهد می‌شوند که بازده شاخص کل را پرداخت کنند.
  • سواپ نرخ بازده کل: در این معامله دو طرف توافق می‌کنند که یکی از طرفین بهره متعلق به دارایی پایه و هر نوع افزایش یا کاهش ارزش آن دارایی را مالک شود و طرف دیگر وجوه ثابت یا شناوری را از طرف دیگر دریافت کند که این وجوه معمولا ارتباطی با دریافتی‌های طرف اول ندارد. این قرارداد به طرف اول کمک می‌کند تا از دارایی بدون درج در ترازنامه بهره ببرد و طرف دوم نیز می‌تواند دارایی را در مقابل نوسانات قیمت پوشش دهد.
  • سواپ نکول اعتباری: این قرارداد بیشتر توسط موسسات مالی استفاده می‌شود. زیرا آن‌ها همواره در برابر ریسک نکول و عدم بازپرداخت اقساط از سوی مشتریان خود آسیب‌پذیر هستند. در این قرارداد موسسه مالی نقش خریدار سواپ را ایفا می‌کند و با یک موسسه سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ بیمه‌ای به عنوان فروشنده سواپ توافق می‌کند که در تاریخ‌های مشخصی مبلغی مشخصی را به شرکت بیمه بدهد و شرکت بیمه نیز متعهد می‌شود تا در صورت عدم پرداخت اقساط از سوی مشتریان، وجوه را تا سقف توافق شده بین طرفین برای موسسه بانکی جبران کند. در این قرارداد خریدار مبالغی را به صورت دوره ای پرداخت می‌کند و فروشنده نیز به پرداخت مبلغ مشخصی در آینده، در صورت بروز حادثه (مانند نکول) متعهد می‌شود. در این قرارداد خریدار مبالغی را به صورت دوره ای پرداخت می‌کند و فروشنده نیز به پرداخت مبلغ مشخصی در آینده، در صورت بروز حادثه (مانند نکول) متعهد می‌شود.
  • سواپ کالا: این قرارداد بسیار رایج است و هدف آن تثبیت قیمت خرید/فروش کالا است. سواپ کالا را می‌توان برای کالاهای غیرقابل ذخیره‌سازی مانند آب‌وهوا یا برق نیز استفاده کرد که در این حالت وجوه پرداختی بر حسب معیارهای خاصی می‌باشد. مثلا برای سنجش آب‌وهوا از میزان بارش یا دما کمک می‌گیرند. سواپ نفتی نیز از همین نوع قرارداد و رایج‌ترین سواپ کالا است.

سواپ گازی چیست؟

قرارداد سواپ گاز هم مثل سوآپ نفت است و فرقی با آن ندارد. منتهی دارایی پایه در این قرارداد گاز است. در سوآپ گازی یک کشور نقش واسطه را ایفا می‌کند. یعنی گاز را از همسایه‌اش دریافت می‌کند و در مرز دیگرش آن را به کشوری دیگر تحویل می‌دهد. کشور واسطه با این کار نشان می‌دهد که هم از امنیت کافی برای این کار برخوردار است و هم توانایی خود را در انتقال انرژی ثابت می‌کند. به عنوان مثال پیش‌تر قرارداد سوآپ گاز ترکمنستان به جمهوری آذربایجان از طریق خاک ایران امضا شده است. به موجب این قرارداد ایران می‌بایست گاز را از ترکمنستان تحویل بگیرد و آن را در مرز دیگر به جمهوری آذربایجان تحویل بدهد که در سال ۱۴۰۰ این اتفاق رقم خورد.

اما سوال این‌جاست که اهمیت انعقاد قرارداد سوآپ گاز برای ایران چیست؟ این مسئله باعث می‌شود ایران بتواند از ظرفیت‌های خود برای انتقال انرژی استفاده کند و به خوبی هم در نقش صادرکننده و هم در نقش واردکننده ایفای نقش کند. با کلید خوردن این اتفاق ایران می‌تواند با همسایه‌هایش بیشتر در این زمینه تعامل کند و به عنوان بستری انتقالی اقدام به جابجایی انرژی میان کشورهای مبدا و مقصد کند. این مسئله سال‌ها بود که مورد بحث و بررسی قرار می‌گرفت و بعد از مدت‌ها رفت و برگشت و رایزنی بالاخره تصویب شد.

تفاوت قراردادهای معاوضه با قراردادهای آتی و اختیار معامله

اوراق مشتقه بر اساس اهداف خاصی طراحی‌ و مورد استفاده قرار می‌گیرند. بنابراین میان این اوراق تفاوت‌هایی وجود دارد که در ادامه به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم. برای کسب اطلاعات بیشتر دراین‌باره می‌توانید به مطالب «قراردادهای آتی چیست؟چه کاربردی دارد؟» و «اختیار معامله چیست و چه کاربردهایی دارد؟» مراجعه کنید.

سوآپ (SWAP) نفت چیست؟

ممکن است دوست داشته باشید

کلاهبرداران بازار فارکس

نهادهای نظارتی فارکس در آمریکا

نهادهای نظارتی فارکس در آمریکا

کلاهبرداری بروکرهای فارکس

ربات فارکس

کلاه برداری در بازار فارکس

مکان بازار فارکس

کتاب آموزش فارکس

newyear

ارتقای مهارت معامله

دیدگاه خود را بنویسید

یو اس جی

روبوفارکس

ارانته

آمارکتس

آلپاری

اچ وای سی ام

کوکوین

کوینکس

نوبیتکس

بینگ ایکس

اکسیر

والکس

«ایران بروکر» به معامله‌گران محترم کمک می‌کند بتوانند توانایی‌های معاملاتی خود را ارتقا دهند و پس از بررسی و مقایسه انتخاب‌ صحیحی در رابطه با سرمایه‌گذاری داشته باشند و بتوانند بستر مناسبی را برای معاملات خود انتخاب نمایند.

ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید:

معامله در بازارهای مالی دارای ریسک بسیار بالایی است. اکثر افراد در بازارهای مالی سرمایه‌ی خود را از دست می‌دهند. مسئولیت سود و ضرر هرکس با خود اوست. ما هیچ صرافی یا بروکری را تأیید کامل نمی‌کنیم. تمامی کارگزاری‌ها اشکالات و نواقصی دارند. مراقب سرمایه‌ی خود باشید.

این وبسایت در راستای قوانین جمهوری اسلامی ایران فعالیت می‌کند.

سلب مسئولیت: کلیه مطالب، مقالات، آموزش‌ها، تحلیل‌های ارائه شده در وبسایت “ایران بروکر” متضمن هیچ پیشنهاد معاملاتی‌ای نیست و صرفا جنبه‌ی مطالعاتی و اطلاع‌رسانی دارد. این وبسایت نسبت به ضرر و زیان احتمالی افراد هیچگونه مسئولیتی را نمی‌پذیرد. افراد باید نسبت به ریسک‌های ذاتی بازارهای مالی آگاهی داشته باشند و قبل از اقدام به هرگونه سرمایه‌گذاری مطمئن شوند که تجربه و دانش کافی را دارند. بیشتر بخوانید

© انتشار و کپی‌برداری از مطالب سایت بدون ذکر منبع و لینک‌دهی ممنوع است. کلیه مطالب منتشر شده در وبسایت متعلق به “ایران بروکر” است.

سوآپ در فارکس (swap)

ُسواپ در فارکس SWAP

سوآپ در فارکس یکی از مفاهیم مهم و تا حدی پیچیده در بازار فارکس به حساب می آید. مفهوم سوآپ در فارکس swap، نرخ بهره شبانه در فارکس و بسیاری دیگر از مسائل مربوط به سواپ موضوع این مقاله هستند. آشنایی با سوآپ در فارکس می تواند به سرمایه گذاری هرچه بهتر در بازار جهانی فارکس کمک کند. در نتیجه اگر مفهوم سوآپ در فارکس را به درستی نمی دانید، این مقاله را تا انتها مطالعه کنید تا تمام نکات مربوط به سوآپ در فارکس را فرا بگیرید. بروکر نیکس با ارائه اکانت تایپ های مختلف، سوآپ های گوناگونی را برای سرمایه گذاران و با توجه به استراتژی های معامله آن ها، ارائه می دهد.

فهرست مطالب

سوآپ چیست؟

سوآپ در فارکس چیست؟

مقدار سوآپ در معاملات فارکس چقدر است؟

اختلاف نرخ بهره در فارکس

سوآپ در فارکس و سوآپ منفی

سوآپ در فارکس و سوآپ مثبت

سوآپ در فارکس و سوآپ ارزی

سوآپ در کریپتو چیست؟

قراردادهای سوآپ

سوآپ چیست؟

سوآپ چیست؟ به بیان ساده زمانی که دو طرف قرارداد سندهای مالی را مبادله می کنند، قرارداد سوآپ (Swap) صورت می گیرد. سندهای مالی همانند نرخ بهره، جریان های نقدی، اوراق بهادار مشتق، کالاها و اوراق بهادار است. معمول ترین استفاده از سوآپ برای نرخ بهره بوده که از آن برای کاهش هزینه های قرض گرفتن استفاده می شود.

اگر مفهوم سوآپ تا اینجا برای شما گنگ بوده و به طور دقیق متوجه پاسخ سوال سوآپ چیست نشده اید، به این مثال توجه کنید. دو شرکت را با اعتبار و سابقه متفاوت در نظر بگیرید. شرکت اول یک شرکت کم سابقه و با اعتبار کم و شرکت دوم یک شرکت قدیمی تر و با اعتبار بیشتر است. این دو شرکت هر کدام یک وام به یک ارزش دریافت می کنند. نرخ بهره وام برای شرکت اول متغیر بوده و معمولا بیشتر از نرخ بهره ثابت است. در مقابل نرخ بهره برای شرکت دوم ثابت و با توجه به سوابق آن میزان کمتری است. این دو شرکت یک قرارداد سوآپ تنظیم کرده و نرخ بهره هایشان را با یکدیگر جا به جا می کنند.

فرض کنید نرخ بهره شرکت اول در زمان انعقاد قرارداد سوآپ برابر 6% و نرخ بهره شرکت دوم ثابت و برابر 5% است. در این زمان شرکت اول که اعتبار کم و نرخ بهره متغیر پرداخت می کرد، نرخ بهره ثابت و 5 % را پرداخت می کند که هم از نرخ بهره قبلی کمتر بوده و هم تا پایان تسویه ثابت است. در مقابل زمانی که اوراق با نرخ بهره متغیر به شرکت دوم و با اعتبار بالا انتقال می یابد، نرخ بهره برای شرکت دوم ثابت و معمولا کمتر از نرخ بهره رایج می گردد. برای مثال نرخ بهره برای شرکت دوم به واسطه اعتباری که دارد به 4% تغییر کرده و ثابت می ماند. در این حالت هم شرکت اول و هم شرکت دوم با انعقاد قرارداد سوآپ سود کرده اند.

سوآپ در فارکس چیست؟

سوآپ در فارکس چیست؟ سوالی که اغلب معامله گران می پرسند و تصور می کنند سواپ نیز همانند اسپرد و کمیسیون به تمام معاملات تعلق می گیرد. اولین نکته درباره سواپ در فارکس این است که سوآپ تنها به معاملاتی که از 24 ساعت به بالا باز باشند، تعلق می گیرد. اگر شما جزو آن دسته از معامله گرانی هستید که پوزیشن های معاملاتی را کمتر از یک روز باز نگه می دارید، لازم نیست نگران نرخ بهره شبانه در فارکس و یا همان سوآپ در فارکس باشید. اما اگر به هر دلیلی از جمله پیش بینی افزایش نرخ یک کالای معاملاتی، یک پوزیشن را بیش از یک روز باز نگه داشتید، هزینه شبانه در فارکس برای شما محاسبه می گردد. مفهوم سوآپ و نرخ بهره شبانه در فارکس، مطالبی هستند که در ادامه بیشتر به آن ها خواهیم پرداخت.

مقدار سوآپ در معاملات فارکس چقدر است؟

مقدار سوآپ در فارکس چقدر است؟ اگر می خواهید پاسخ این سوال را دریابید، باید نرخ بهره کالاهای معاملاتی در فارکس را بدانید. نرخ بهره کالاهای معاملاتی و یا ارزها متغیر بوده و توسط دولت ها و بانک های مرکزی تعیین می شوند. برای مثال نرخ بهره دلار ایالات متحده آمریکا توسط بانک مرکزی یا فدرال رزرو تعیین می گردد. اساس و پایه سوآپ در فارکس همانند اساس و پایه سواپ در دیگر جریان های مالی، نرخ بهره است. در نتیجه برای معامله جفت ارزها، طلا، نفت، شاخص ها و… در فارکس پیش از هر چیز باید از نرخ بهره هر کالا مطلع شوید. در این صورت می توانید مقدار سوآپ در فارکس را به راحتی محاسبه کنید.

اختلاف نرخ بهره در فارکس

اختلاف نرخ بهره در فارکس، روش محاسبه سواپ در فارکس است. برای مثال شما قصد معامله جفت ارز EUR/USD را دارید. فرض کنید نرخ بهره یورو 3% و نرخ بهره دلار 1% است. اگر شما در پوزیشن فروش باشید، در واقعا یعنی یورو فروخته و دلار خریداری می کنید. در این حالت یعنی شما برای فروش یورو، نرخ بهره یورو را پرداخت و برای خرید دلار، نرخ بهره دلار را دریافت می کنید. در مقابل اگر در پوزیشن خرید جفت ارز EUR/USD باشید، دلار فروخته و یورو خریداری می کنید. به همین ترتیب برای فروش دلار باید نرخ بهره دلار را پرداخته و برای خرید یورو نرخ بهره یورو را دریافت کنید. اختلاف نرخ بهره در فارکس همان سوآپ در فارکس است. در این مثال این جفت ارز اختلاف نرخ بهره در فارکس برابر 2% می شود.

سوآپ در فارکس و سوآپ منفی

هزینه شبانه در فارکس (SWAP) و یا همان سواپ، به دو نوع سوآپ منفی و سوآپ مثبت تقسیم می گردد. به بیان سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ ساده اگر نرخ بهره ارزی که می خرید از نرخ بهره ارزی که می فروشید کمتر باشد، سوآپ فارکس منفی می شود. به مثال بخش بالا باز می گردیم. در این مثال زمانی که شما در پوزیشن فروش قرار می گیرد، باید برای فروش یورو نرخ بهره یورو را بپردازید و برای خرید دلار نرخ بهره دلار را دریافت کنید. از آنجایی که نرخ بهره یورو برابر با 3% و نرخ بهره دلار برابر با 1% است، شما در پوزیشن فروش این جفت ارز، سوآپ منفی بدست می آورید.

در زمان هایی که سواپ در فارکس منفی است، کاربر باید سوآپ را به عنوان هزینه شبانه در فارکس، به کارگزاری بپردازد. برای اجتناب از سوآپ منفی و پرداخت سوآپ به بروکر فارکس، پیش از انجام معامله از نرخ بهره ها مطلع شوید. به علاوه اگر جفت ارز با نرخ بهره بالا را فروخته و در مقابل جفت ارز با نرخ بهره پایین خریداری می کنید، مدت زمان باز نگه داشتن پوزیشن را در نظر داشته باشید. سوآپ منفی در بازه زمانی طولانی شامل هزینه های زیادی برای کاربران می گردد.

سوآپ در فارکس و سوآپ مثبت

سوآپ در فارکس زمانی مثبت است که اختلاف نرخ بهره ها در فارکس مثبت شود. همانند روشی که برای حساب نرخ بهره در فارکس و سوآپ منفی حساب کردیم، باید اختلاف نرخ بهره ها را بدست آوریم. اگر نرخ بهره کالای معاملاتی که قصد خرید آن را داریم بیشتر از نرخ بهره کالای معاملاتی که قصد فروش آن را داریم باشد، سوآپ مثبت می شود.

در حالت هایی که سوآپ در فارکس مثبت است، بروکر فارکس به کاربر مقدار سوآپ را می پردازد. در مثال جفت ارز EUR/USD با نرخ بره های 3% و 1%، زمانی که در پوزیشن خرید قرار می گیرد، سوآپ مثبت است و شما با خرید این جفت ارز مبلغی را به عنوان سوآپ دریافت می کنید.

سوآپ در فارکس و سوآپ ارزی

همانطور که پیش تر نیز گفته شد سوآپ می تواند بر اساس دارایی های متفاوتی از جمله سهام، اوراق بهادار، کالا و… باشد. ارز یکی از پایه هایی است که سواپ می تواند بر مبنای آن تعریف شود. قرادادها سوآپ ارزی شامل سه نوع سوآپ ارزی ثابت-ثابت (Fixed for Fixed) سوآپ ارز ثابت متغیر (Fixed for Flow) و سوآپ ارز متغیر-متغیر (Flow for Flow) هستند.

به طور کلی در سوآپ ارزی طرفین معامله نرخ بهره های ارزهای متفاوت را معامله می کنند. در سوآپ ارزی ثابت ثابت که متداول ترین نوع سوآپ ارزی به حساب می آید، طرفین قرارداد به ازای یک نرخ بهره ثابت برای هر یک از ارزها معامله را انجام می دهند. برای سوآپ ارز شناور ثابت یکی از طرفین نرخ بهره متغیر یک ارز و طرف دیگر نرخ بهره ثابت ارز دیگر را می پردازد. در سوآپ ارزی متغیر-متغیر نیز هر دو سمت قرارداد سوآپ نرخ بهره های متغیر برای هر یک از ارزها را می پردازند.

سوآپ در کریپتو چیست؟

احتمالا از گرایش بازار به سمت معاملات ارزهای رمزنگاری شده یا کریپتو مطلع هستید. معمولا بروکرهای فارکس برای کریپتو سوآپ بالایی در نظر می گیرند. سوآپ در کریپتو معمولا به اندازه ای زیاد است که معامله و نگه داشتن آن ها برای معامله گران صرفه اقتصادی ندارد.

قراردادهای سوآپ

سوآپ در فارکس و یا سوآپ در هر بازار مالی سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ دیگر بر اساس قراردادهای سوآپ بین طرفین صورت می گیرد. همانطور که تا به این جا چندین بار بیان شد، قراردادهای سوآپ می توانند بر اساس هر نوع کالای معاملاتی از جمله اوراق بهادار، جریان های نقدی، کالاها و… باشد. به جز قراردادهای سوآپ ارز، در دیگر قراردادهای سوآپ هیچ مبلغی بین طرفین معامله رد و بدل نمی گردد؛ بلکه سوآپ (SWAP) نفت چیست؟ قراردادهای سوآپ شامل مجموعه ای از قراردادهای آتی بین طرفین به شمار می آید. قراردادهای سوآپ دارای یک بازه تسویه و یک زمان خاتمه هستند.

زمان خاتمه به معنای پایان یافتن قراردادهای سوآپ بین طرفین قرارداد است. قراردادهای سوآپ در بازارهای فرا بورس منعقد می شوند. قراردادهای سوآپ می توانند با توافق طرفین پیش از زمان سررسید قرارداد نیز خاتمه یابند. به طور کلی قراردادهای سواپ دارای ریسک بالایی از لحاظ اعتبار شرکت ها هستند.

سخن پایانی

سوآپ در فارکس و درک مفهوم سوآپ SWAP، در نگاه اول پیچیده به نظر می رسد. اما اگر با تمرکز و دقت کافی مقاله تا به اینجا مطالعه کرده باشید، با مفهوم سواپ، سواپ در فارکس و نرخ بهره شبانه در فارکس به خوبی آشنا شده اید. اگر از دید شما مفهوم سوآپ و سوآپ در فارکس دشوار بوده و همچنان با درک هزینه شبانه در فارکس و یا سوآپ در فارکس مشکل دارید، با تیم پشتیبان و متخصص نیکس تماس بگیرید. بروکر نیکس با ارائه مشاوره و بهترین راهکارها جهت سرمایه گذاری، در خدمت کاربران و همراهان همیشگی بروکر نیکس است.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.